ضرورت توسعه زمینپزشکی به لحاظ قرارگیری ایران در کمربند جغرافیایی بیماریها
قرار گرفتن ایران در بخشی از کمربند پراکندگی جغرافیایی بیماریها لزوم بررسی و تحقیقات همه جانبه...
قرار گرفتن ایران در بخشی از کمربند پراکندگی جغرافیایی بیماریها لزوم بررسی و تحقیقات همه جانبه در سطح ملی و انجام مطالعات زمینشناسی پزشکی را ضروری میکند
به گزارش روابطعمومی سازمان زمینشناسی و اکتشافاتمعدنی کشور، مهندس خلیل ساعی مدیرکل ستاد بحران استانداری آذربایجانشرقی در مراسم افتتاحیه نشست تخصصی زمینشناسی زیستمحیطی و زمینپزشکی ضمن ابراز خرسندی از مطالعات زمینشناسی پزشکی انجام شده طی سالهای اخیر که عملیاتی شدن آن ضروری احساس میشود، خاطرنشان کرد: با توجه به قرار گرفتن کشورمان در بخشی از کمربند پراکندگی جغرافیایی بیماریهایی نظیر گواتر، کم خونی و برخی از انواع سرطانها، لزوم بررسی و تحقیقات همه جانبه در سطح ملی امری بدیهی است و انجام مطالعات زمینشناسی پزشکی در بسیاری از نقاط کشور ضروری به نظر میرسد.
وی از زمینشناسی پزشکی به عنوان علمی که به بررسی ارتباط بین عوامل زمینشناسی با سلامت انسانها و جانوران و تأثیر عوامل زیستمحیطی بر پراکندگی جغرافیایی بیماریهای مرتبط میپردازد، یادآور شد: زمینشناسی پزشکی موضوعی گسترده و پیچیده است که برای شناسایی، کاهش یا حل مشکلات موجود به ارتباط با رشتههای مختلف علمی از جمله بیولوژی، شیمی، فیزیک، ریاضیات، آمار، کشاورزی، آب و هوا شناسی، ایمونولوژی، پاتولوژی و پزشکی جغرافیایی نیاز دارد.
مدیرکل ستاد بحران استانداری آذربایجانشرقی با اشاره به اهمیت این علم نوین و نیاز کشورمان و مطالعات انجام شده از سوی سازمان زمینشناسی و اکتشافاتمعدنی کشور از وزارتخانههای بهداشت، درمان وآموزش پزشکی، صنایع و معادن، علوم- تحقیقات و فنآوری، جهادکشاورزی، نیرو و سازمانهای آب و فاضلاب، محیط زیست و انرژی اتمی و همچنین دانشکدههای پزشکی وکشاورزی کشاورزی و مؤسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران به عنوان بهره برداران دستاوردهای علم زمینشناسی پزشکی در کشور یاد کرد.
ساعی با بیان این که کره خاکی زیستگاه میلیاردها انسان و سایر موجودات زنده است و هر گونه تهدیدی بر این کره خاکی تهدید انسانی را نیز به دنبال خواهد داشت، یادآور شد: جمع حاضر را متخصصان و دانشمندان زمینشناس تشکیل میدهد که بهطور یقین صحبت کردن درباره مسائل علمی به ویژه زمین و مسائل مبتلا به آن نیازمند داشتن اطلاعات کامل در این زمینه است.
وی با بیان این که سازمان زمینشناسی و اکتشافاتمعدنی شمالغرب کشور همواره اداره کل مدیریت بحران را در مسائل زمینشناسی و مخاطراتطبیعی یاری کرده است، خاطرنشان کرد: باید درکی علمی از نحوه کار سیاره زمین داشته باشیم که این نگرش علمی باعث خواهد شد تهدیدهای آن را به بهترین نحو مورد شناسایی کنیم.
ساعی با اشاره به این که جمعیت انسانی طی سدههای گذشته بهطور بیسابقهای افزایش یافته، تصریح کرد: جمعیت از نیم میلیارد نفر در سده 1800 میلادی به رقم 6 میلیارد نفر در سال 2000 رسیده که اثرات انسان بر روی منابع و محیط زمین قابل توجه و متناسب با تعداد افراد است.
به گفته مدیرکل ستاد بحران استانداری آذربایجانشرقی، انسانها همانند گونههای دیگر جانداران، برای منابع اساسی مانند هوا، آب، غذا، فضا و استفاده از آنها رقابت میکنند که نتایج آن آثار منفی محیطی و انقلاب صنعتی و آلودگی هوا، آب، فرسایش خاک، تجمع زبالههای انسانی و گسترش بیماریها است.
وی با بیان این که آگاهی محیطی و قانونگذاری در بخش حفاظت از محیط زیست در بسیاری از کشورها افزایش یافته، افزود: آب ارزشمندترین عنصر در طبیعت، مایه حیاط موجودات زنده و محور آبادی و آبادانی است و این در حالیست که میزان آب موجود در کره زمین تقریباً ثابت است و تقاضا برای استفاده از آب روز به روز افزایش مییابد.
ساعی سرانه سالانه مصرف آب برای هر نفر در جهان را حدود710 متر مکعب و مجموع آب مصرفی بشر را حدود 2600 کیلومتر مکعب ذکر کرد و گفت: برابر آمار منتشر شده سازمان ملل متحد در سال 2007 حدود 40 درصد جمعیت جهان با کمبود آب روبرو هستند که نیمی از این جمعیت که در 30 کشور جهان زندگی میکنند، حتی برای نوشیدن و پختوپز با مشکل تهیه آب سالم مواجه هستند.
مدیرکل ستاد بحران استانداری آذربایجانشرقی با استناد به آمار موجود تاکید کرد: شمار کشورهای تشنه جهان در سال 2025 به 50 کشور افزایش خواهد یافت و با توجه به اقلیم نیمه خشک ایران و کمبود و توزیع نامناسب زمانی و مکانی ریزشهای جوی سهم کشورمان از کل منابع آب شیرین جهان تنها کمتر از 0002/0 (دو ده هزارم ) درصد است.
وی با بیان این که آلودگی آب موجب تغییرات نامطلوب کیفیت یا خصوصیات فیزیکی و شیمیایی و بیولوژی می شود، تصریح کرد: این امر سبب تهدید حیات انسان و دیگر موجودات زنده میشود که در چند دهه اخیر بهعلت رشد بهرهبرداری از منابع آب زیرزمینی، استفاده زیاد از سموم دفع آفات کشاورزی و همچنین افزایش جمعیت، آلودگی آبهای سطحی و زیرزمینی شدت بیشتری یافته است.
ساعی یکی از مشکلات کنونی جهان را رشد روزافزون آلودگی منابع آب عنوان کرد و گفت: حجم قابل ملاحظهای از آب سالم از دسترس انسان خارج میشود و بر اساس اعلام محققان حدود 80 درصد کل بیماریها به دلیل مصرف آب آشامیدنی غیربهداشتی بهوجود میآید.
به گفته مدیرکل ستاد بحران استانداری آذربایجانشرقی میزان تولید پسماندهای صنعتی در سطح جهان 300 میلیون تن در سال برآورد شده که کنترل مناسب این حجم عظیم از پسماندها برای جلوگیری از آلودگی محیط زیست ضروری است و نیاز به برنامهریزی و مدیریت دقیق دارد.
وی برنامهریزی دقیق در کنترل و مدیریت زبالههای شهری، صنعتی، کشاورزی، اتمی، بیمارستانی و پسماندهای معدنی را ضروری عنوان کرد و گفت: یکی از عوامل تهدیدکننده زیست بوم و حیات انسانها انواع زبالهها هستند که کنترل نامناسب این آلایندهها سبب آلودگی آب و خاک، شیوع انواع بیماریها، سیمای ناهنجار محیط زیست و افزایش هزینههای نظافت محیط میشود.
ساعی افزود: منابع طی دورانهای طولانی زمینشناسی تشکیل و انباشته میشوند و انسان آنها را طی یک دوره کوتاه مصرف میکند که این امر نظم طبیعت را برهم میزند و به بیان دیگر طبیعت طاقت نیازها و خواستههای ما را ندارد.
وی اوضاع زندگی امروز بشر را بسیار چالش برانگیز عنوان کرد و گفت: تحلیل جنگلها و فرسایش خاکها، پائین رفتن سطح سفرههای آبهای زیرزمینی، تخریب مراتع، مرگ صخرههای مرجانی، آب شدن یخچالهای طبیعی، بالا آمدن سطح آب دریاها، توفانهای با قدرت بالا، نابود شدن انواع گونههای زنده، آلوده شدن آبها، بالا رفتن عناصر مضر و سمی در خاک و کاهش عرضه نفت مشکلات بشر امروز است که به هیچ کدام از این عوامل مضر برای طبیعت و زمین در سطح جهانی مقابله قابل توجهی نشده است.
مدیرکل ستاد بحران استانداری آذربایجانشرقی عامل روندهای مخرب زیستمحیطی را انسان عنوان کرد و گفت: بایستی نحوه زیستمان را تغییر دهیم و روشهای جایگزین تجدیدپذیر و بی خطر و یا کم خطر را به جای عوامل مخرب پیش رو بگیریم و از آشفتگی زیست محیطی بکاهیم و در چرخه زمین و محیط طبیعی بیش از این اختلال ایجاد نکنیم.