مدیرکل دفتر برنامهریزی، فنآوری و بودجه سازمان زمینشناسی کشور: زمانی برای آزمون و خطای برنامهریزی در حوزه ذخایرمعدنی و مخاطرات طبیعی زمینشناختی نداریم
به گزارش روابطعمومی سازمان زمینشناسی و اکتشافاتمعدنی کشور، بر اساس مطالعات صورت گرفته برای تحقق هدف چشمانداز ۱۴۰۴ و دستیابی به سالیانه ۵۵ میلیون تن فولاد به ۱۶۰ میلیون تن سنگآهن نیاز است؛ چیزی که به دلیل کافی نبودن اکتشافات آینده خوبی ندارد. بر اساس مطالعات کارشناسان، ذخایر فعلی تنها نیاز ۱۲ سال دیگر صنعت فولاد را تامین میکند و چندی نمیگذرد که ذخایر سنگآهن تمام میشود.
کارشناسان باور دارند با اینکه سازمانهای تخصصی کشور از جمله سازمان زمینشناسی و اکتشافاتمعدنی کشور در سال ۱۳۹۷ هشدار جدی داده بودند که ذخایر معدنی مانند سنگآهن با روند اکتشاف موجود رو به اتمام است اما تا کنون اقدام عملیاتی و اصلاح ساختار اکتشاف در کشور صورت نگرفته است.
در این راستا به تازگی دیوان محاسبات کشور نیز نسبت به اتمام ذخایر سنگآهن کشور تا ۱۸ سال آینده ابراز نگرانی کرد. بر اساس گزارش این نهاد دولتی، عدم انجام اکتشافات جدید و جایگزینی ذخایر سنگآهن مصرفشده عامل از بین رفتن پشتوانه تامین مواد اولیه مورد نیاز کارخانجات وابسته به فولاد شناخته شده است.
کارشناسان باور دارند زمانی به اهداف مدنظر در کشور میرسیم که مطالعات و اکتشافات کامل، عمقی و هدفمند باشند. این در حالی است که تاکنون اکتشافات معدنی به دلیل نبود اکتشاف یکپارچه و سیاستگذاری واحد کامل نبوده و در این زمینه زیانهایی به چرخه تامین مواد اولیه موردنیاز صنایع معدنی وارد شده است.
نیاز به یک جهش بزرگ
گفته میشود امروز به یک جهش بزرگ در اکتشاف نیاز است، به نحوی که میتوان گفت دیگر تغییرات و روند فعلی پاسخگوی نیاز اکتشافی کشور در حوزه مواد اولیه مهمی چون سنگ آهن، مس، سرب و روی، بوکسیت و طلا نیست. همچنین در کنار راهکارهای مطرحشده برای ارتقای تولید سنگآهن مورد نیاز کشور بر توسعه بخش فرآوری هم تاکید میشود. در این زمینه نیازمند این هستیم که عیار حد اقتصادی سنگآهن و همینطور نوع آنکه در حال حاضر فقط محدود به سنگآهنهای مگنتی محدود شده را توسعه دهیم تا به پرعیارسازی و فرآوری سنگآهنهای هماتیت کمک کنیم.
در همین رابطه مدیرکل دفتر برنامهریزی، فناوری اطلاعات و بودجه سازمان زمینشناسی و اکتشافاتمعدنی کشور از هشدارهای این نهاد درباره رو به اتمام بودن ذخایر معدنی به ویژه سنگآهن و منابع مهم فلزی، فرونشست زمین و تغییر اقلیم در کشور خبر داد.
رضا جدیدی با اشاره به محدود بودن ذخایر معدنی کشور در تامین مواد اولیه معدنی مورد نیاز صنایع تاکید کرد: سازمان زمینشناسی و اکتشافاتمعدنی کشور در این زمینه در اواخر دهه ۹۰ یعنی از سال ۹۷ هشدار جدی داد که ذخایر معدنی مانند سنگآهن، مس، بوکسیت، سرب و روی و طلا با روند اکتشاف موجود رو به اتمام بوده و نیاز به انجام اکتشافات جدید و عمقی در کشور بیش از پیش احساس میشود.
وی توضیح داد: ما از لحاظ معدنی انتظار رخدادهای مناسب کانهزایی را در کشور داریم اما زمانی به این هدف میرسیم که مطالعات و اکتشافات کامل، عمقی و هدفمند انجام شود درحالی که تاکنون اکتشافات معدنی به دلیل نبود اکتشاف هدفمند و یکپارچه و نبود سیاستگذاری واحد و نادیده گرفتن نقش علمی و اجرایی سازمان زمینشناسی و اکتشافاتمعدنی کشور در بحث پایش ذخایرمعدنی و برنامهریزی اکتشاف کامل نبوده و در این زمینه طی سالیان اخیر تحول جدی رقم نخورده است.
ذخایر سنگآهن تا ۱۲ سال آینده رو به اتمام است
جدیدی اضافه کرد: با توجه به پیشبینی سازمان زمینشناسی و اکتشافات معدنی، ذخایر سنگآهن کشور با همین روند اکتشاف و برنامهریزی و منابع مالی که هزینه میشود، ۱۰ تا ۱۲ سال آینده تمام میشود.
وی ذخایر معدنی بوکسیت (ماده اولیه آلومینیوم) را برای ۸ تا ۱۰ و مس را برای ۱۲ تا ۱۵ سال آینده تخمین زد و گفت: درباره سرب و روی اگر طرح معدن مهدیآباد (در یزد) به نتیجه برسد ذخیره مناسبی در این زمینه پیدا میکنیم و میتوانیم سالهای بیشتر دوام بیاریم اما اگر این اتفاق نیفتد ذخایر سرب و روی ۱۰ تا ۱۲ سال آینده رو به اتمام است.
ضرورت اجرای طرح اکتشاف ذخایر معدنی
این کارشناس، با تاکید بر ضرورت اجرای طرح اکتشاف ذخایر معدنی با استفاده از فناوریهای جدید و مشارکت بخش خصوصی افزود: طرحهایی در این زمینه در دست پیگیری و اجراست و بهتازگی در تفاهمنامهای با مجموعههای فولادی مقرر شد طرح ژئوفیزیک هوابرد در پهنه یکصدهزار کیلومتر مربعی از مساحت کشور با هدف اکتشافات جدید ذخایر معدنی به ویژه سنگآهن و مشارکت این بخش انجام شود.
به گفته وی، ژئوفیزیک هوایی یکی از روشهای مورد استفاده در نقشهبرداری از دگرسانیها و تغییرات فیزیکی زمین است که توسط هواپیما یا بالگرد انجام میشود و دارای صحت و دقت بالایی است و از نتایج مطالعات ژئوفیزیک هوایی برای مسائلی از جمله اکتشافات ذخایر معدنی استفاده میشود.
مدیرکل دفتر برنامهریزی سازمان زمینشناسی و اکتشافاتمعدنی کشور با تاکید بر اینکه فرصتی برای آزمون و خطا نداریم زیرا ممکن است این مسائل به مرحله بحران برسد، گفت محدود بودن ذخایر معدنی، مباحثی مانند اقتصاد، اشتغال و بحرانهای ناشی از کمبود مواد اولیه را دربر میگیرد.
در طرحهای انتقال آب، نظر رسمی سازمان زمینشناسی و اکتشافات معدنی موثر خواهد بود
