مطا لعات کانی شناسی و تعیین شرایط ژئوشیمیایی تشکیل اسکارن آهن پهناور، شرق جلفا

دسته پترولوژی
گروه سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور
مکان برگزاری بیستمین گردهمائی علوم زمین
نویسنده کمال سیاه چشم، علی‏رضا کریم زاده ثمرین، محسن مؤذن
تاريخ برگزاری ۱۸ بهمن ۱۳۸۰

Pahnavar Fe skarn is located in northwest Iran at about ۸۰ km from Jolfa. The Intrusion of  the Qolan igneous body into the Upper Cretaceous sediments with a lithology of  limestone, marl, shale and sandstone produced a thermal aureole with a considerable thickness. Also skarn mineralization including endoskarn and exoskarn has developed.
The exoskarn includes extensive garnet-pyroxene and epidote skarn zones. Petrographical studies, show that the  presence of grossular-rich garnet in the garnet skarn and andradite-rich ones in the late-stage epidote-garnet vanes suggest composition changes of hydrothermal fluids during the intrusion and solidification of igneous body. Magnetite has replaced early skarn minerals in the first stage of prograde skarn growth. The second stage of mineralization can be distinguished by crystalization of hematite, magnetite, pyrite, chalcopyrite, pyrrhotite, epidote, calcite and quartz as superimposed minerals. Epidote, Fe-chlorite, tremolite, ferroactinolite and calcite are common alteration products. According to mineralogical studies  the Pahnavar skarn deposit is generated at a temperature  ۴۰۰ to  ۶۰۰° C, êO۲ =۱۰-۱۵ - ۱۰-۲۴, êS۲ = ۱۰-۱۰ - ۱۰-۱۴.
 

چکیده:
اسکارن آهن پهناور در فاصله 80 کیلومتری شرق جلفای ارس و در شمال غرب ایران واقع شده است. به دنبال نفوذ توده آذرین قولان به درون سکانسی از سنگهای رسوبی با لیتولوژی های متنوع آهکی،مارنی،ماسه سنگی و شیلی به سن کرتاسه بالایی، هاله دگرگونی در وسعت و ستبرای قابل توجه به همراه کانی سازی اسکارنی شامل درون اسکارن و برون اسکارن به وجود آمده است.اگزواسکارن شامل دو زون گارنت-پیروکسن اسکارن و اپیدوت اسکارن گسترده می باشد. مطاالعات پتروگرافی و پاراژنز کانی ها نشان می دهد که وجود گارنت های با ترکیب متفاوت در گارنتیت ها (با مؤلفه‌ی گروسولاریت بالا) و رگه های گارنت-اپیدوت دار تاخیری (با مؤلفه‌ی آندرادیت بالا و به رنگ قهوه ای تیره با زونینگ شدید و منظم)، بیانگر تغییر در ترکیب سیالات هیدروترمالی در  طی نفوذ و تکامل توده نفوذی می باشد. در اولین مرحله‌ی کانی زایی مگنتیت جانشین کالک سیلیکات های اولیه اسکارنی در مراحل پایانی رشد اسکارن پیشرونده (prograde skarn) شده است. با شروع مرحله میانی متاسوماتیسم، دومین مرحله کانی زایی با پاراژنز هماتیت، کالکوپیریت، پیروتیت به همراه اپیدوت،کلسیت و کوارتز رخ داده است (کانی سازی رونهشته superimposed mineralization -). اپیدوت،کلریت آهندار، ترمولیت، فرواکتینولیت و کلسیت متداول ترین محصولات دگرسانی در اسکارن هستند. مطالعات کانی شناسی و پاراژنز کانی ها شرایط حاکم در تشکیل اسکارن را محدوده‏ی دمای C °600-400  و 15-10 تا 24-10= êO2  و 10-10 تا 14-10= êS2 تعیین می کنند.

کلید واژه ها: اسکارن پترولوژی سایر موارد