بررسی پدیده های دگرگونی در گستره قروه

دسته پترولوژی
گروه سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور
مکان برگزاری دومین همایش سالانه انجمن زمین شناسی ایران
نویسنده علی حریری
تاريخ برگزاری ۲۷ مرداد ۱۳۷۷
گستره قروه در میانه راه همدان به سنندج در بخش جنوبی خود دارای سنگ های دگرگونی گوناگونی است که گوشه ای از پهنه شمالی نوار دگرگونه سنندج- سیرجان را تشکیل می دهد. توده های آذرین نفوذی زیادی این سنگهای دگرگونه را قطع کرده و دگرگونی های همبری شدیدی را پدید آورده اند. سن توده های اسیدی را کرتاسه و سنگ های بازیک را ترشیری میانی دانسته اند.
سنگهای دگرگونه گستره قروه مجموعه کم و بیش کاملی از سنگهای دگرگونی را شامل می شود که بیشتر نشانگر رخساره های شیست سبز و آمفیبولیت در تکوین سنگهای دگرگونی ناحیه ای و رخساره های هورنبلند هورنفلس و پیروکسن هورنفلس در تشکیل سنگهای دگرگونی همبری می باشد. فازهای مختلف تکتونیکی دارای عملکردی متفاوت در دگرگونی دینامیک سنگهای منطقه و دگرگونی حرارتی حاصل از توده های نفوذی بر شمال قروه در زمانهای مختلف سیمای دگرگونی این گستره را در پرده هایی از ابهام فروبرده اند.
آمفیبولیت ها و گنیسهای قروه بدلیل درجه بالای دگرگونی و پیچیدگیهای خاستگاهی بیشتر خود، مورد بررسی ویژه این پژوهش قرار گرفته اند و چنین نشان داده اند که بیشتر آمفیبولیت ها از بازالت های نخستینی بوده اند که ویژگیهای تولئیتی و اقیانوسی بروز می دهند و گنیسها در دو گروه پاراگنیس و ارتوگنیس (که اغلب گنیس های منطقه را شامل می شوند) جای دارند و همگی دگرگونی رخساره آمفیبولیت را نشان می دهند.
فرایندهای دگرگونی دیگری که در این گستره، بسیار پویا و فراگیر بوده اند؛ متاسوماتیسم و میلونیتی شدن می باشند که هر دو پس از دگرگونی اصلی پهنه قروه عمل کرده اند و می توان گفت که پدیدآورنده بسیاری از گنیس های با سنگ مادر گرانیتی همین دو فرایند می باشند. سرانجام نفوذ توده های آذرین مختلف در زمانهای گوناگون همه سنگهای دگرگونه قدیمی تر را دچار تحول و اثر حرارتی شدیدی نموده که در نهایت سنگ های متنوع دگرگونی مجاورتی قروه را پدید آورده اند.
بر پایه شواهد و بررسی های حاضر، پهنه قروه می بایست در مزوزوئیک شکل گرفته باشد و پدیده های مهم آن از تریاس تا الیگوسن رخ داده باشند. گستره قروه نیز همانند بلوکی سخت - تغییر داده است و هم اکنون در حال فرازمندی می باشد.

کلید واژه ها: کردستان