کاربرد فناوری اطلاعات (IT) در مدیریت محیط زیست

دسته زمین شناسی زیست محیطی
گروه سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور
مکان برگزاری دومین همایش تخصصی مهندسی محیط زیست
نویسنده علی کلانتری اسکویی
تاريخ برگزاری ۱۲ شهریور ۱۳۸۷

فناورى اطلاعات بعنوان یکى از فناوریهاى نوظهور قرن حاضر توانسته است تغییرات شگرفى را در عرصه هاى مختلف مدیریت داده و اطلاعات بوجود آورد . از جمله موارد عملى آن میتو ان به بکارگیرى آن در بخش محیط زیست جهت سازماندهى و دسترسى به انواع داده و اطلاعات به منظور مدیریت بهینه محیط زیست اشاره نمود . هدف مقاله حاضر بیان کاربرد فناورى اطلاعات در طراحى و پیاده سازى یک سیستم اطلاعات زیست محیطى و شناسایى موانع و مشکلات موجود در اجرا ى آن در سازمان هاى وابسته به محیط زیست میباشد .

فناوری اطلاعات بعنوان یکی از فناوریهای نوظهور قرن حاضر توانسته است تغییرات شگرفی را در عرصه های مختلف مدیریت داده و اطلاعات بوجود آورد . از جمله موارد عملی آن میتو ان به بکارگیری آن در بخش محیط زیست جهت سازماندهی و دسترسی به انواع داده و اطلاعات به منظور مدیریت بهینه محیط زیست اشاره نمود . هدف مقاله حاضر بیان کاربرد فناوری اطلاعات در طراحی و پیاده سازی یک سیستم اطلاعات زیست محیطی و شناسایی موانع و مشکلات موجود در اجرا ی آن در سازمان های وابسته به محیط زیست میباشد . منطقه مورد مطالعه استان آذربایجان شرقی بوده اما سیستم پیاده شده میتواند تامین کننده اهداف تمامی واحدهای استانی کشور باشد . جهت انجام این مطالعه ، در ابتدا
به شناسایی نیازها پرداخته شد و لایه های اطلاعاتی ( مکانی - غیرمکانی ) شناسایی گردیدند . اقلیم و آب و هوا، منابع آب استان ، کاربری اراضی ، پوشش گیاهی و فلور استان ،وضعیت خاک و قابلیت اراضی،زمین شناسی ،نقشه های درصد شیب ، ارتفاع و ... ، اطلاعات مربوط به سکونت گاهها ، مناطق گردشگری و توریستی ، اطلاعات مربوط به زباله ، اطلاعات مربوط به زیستگاههای حیات وحش و ... از اهم لایه هایی بودند که در این مرحله شناسایی و سپس تهیه و یا جمع آوری گردیدند . در ادامه مدل مفهومی و سپس مدل فیزیکی بر اساس مدل خادم - مشتری طراحی و پیاده سازی و در نهایت سیستم آماده بهره برداری گردید . این سیستم با استفاده از فناوریهای ASP ، SQL و GIS پیاده سازی شد . تجربیات بدست آمده نشان دادند که ایجاد یک سیستم اطلاعات موفق در زمینه مدیریت محیط زیست نیازمند ایجاد و وضع استانداردها، هماهنگی بین واحدها، تربیت پرسنل متخصص و دسترسی به داده ها و نقشه های پایه بهنگام م یباشد . همچنین از آنجائیکه اکثریت داده و اطلاعات مورد نیاز در مدیریت عرصه های محیط زیست ماهیت مکانی دارند ضروری است در کنار فناوری اطلاعات از فناوریهای اطلاعات مکانی ) ) Geospatial Information Technologies نیز در طراحی و پیاده سازی سیستم های اطلاعات زیست محیطی استفاده بعمل آید .

کلید واژه ها: محیطزیست فناوریاطلاعات خادم-مشتری GeospatialInformationTechnologies زمین شناسی زیست محیطی