ژئوشیمی ایزوتوپی Sr-Nd و سن سنجی ۴۰Ar-۳۹Ar و Rb-Sr گرانیت‌های نوع A۲ قوشچی، شمال ارومیه، شمال باختر ایران

ژئوشیمی ایزوتوپی Sr-Nd و سن­سنجی­ Ar-39Ar    40  و Rb-Sr گرانیت‌های نوع A2 قوشچی، شمال ارومیه، شمال باختر ایران

شیرین شهابی1، هادی شفائی مقدم2 وقاسم قربانی3

تاریخ دریافت:  25/ 07/ 1395                                                          تاریخ پذیرش: 18/ 02/ 1396

چکیده

سنگ‌های گرانیتی مجموعه قوشچی در شمال ارومیه بیشترشامل آلکالی ­فلدسپارگرانیت‌ها، گرانیت‌ها و دایک‌های آپلیتی هستند؛ با ماهیت کالک ­آلکالن پتاسیم بالا تا شوشونیتی و غنی از آهن مشخص می ­شوند و به گروه گرانیت­ های A تعلق دارند. این سنگ ­ها دارای مقادیر K2O Na2O، FeO/MgO، Ga/Al، Ce/Nb، Zr و Y/Nbبالا و مقادیر CaO، Ba، Sr و Eu پایین و از نوع گرانیت­ های نوع A2 هستند. شواهد ژئوشیمیایی و ایزوتوپی Sr-Nd، تبلور تفریقی شدید از مذاب‌های مشتق شده از گوشته غنی­ شده همراه با آغشتگی پوسته را آشکار می­ سازد و محیط تشکیل آنها با موقعیت‌های کششی پس از برخورد درون صفحه­ ای همخوانی دارد. سن­ سنجی آرگون-آرگون روی کانی بیوتیت و Rb-Sr سنگ کل در سنگ­ های گرانیتی به ترتیب نشان ­دهنده سن کمینه 27±262 و20 ±256 میلیون سال و سن تبلور 330 تا 320 میلیون سال است و احتمالاً این گرانیت­ ها در پهنه ­های کششی در مراحل پایانی رویدادهای زمین ساختی کوهزایی واریسکن (Variscan) شکل گرفته­ اند.

کلیدواژه‎ها:سنگ‌ شناسی، سن­ سنجی 40Ar-39Ar، ایزوتوپ­های Nd-Sr، گرانیت نوع A2، قوشچی.

1دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکده علوم زمین، دانشگاه دامغان، دامغان، ایران

2استادیار، دانشکده علوم زمین، دانشگاه دامغان، دامغان، ایران

3دانشیار، دانشکده علوم زمین، دانشگاه دامغان، دامغان، ایران

نویسنده مسئول:هادی شفائی مقدم؛  E-mail: hadishafaii@du.ac.ir