استراتژى ايميدرو توسعه سريع صنعت آلومينيوم است

۲۰ آبان ۱۳۸۵ | ۰۴:۳۷ کد : ۱۱۵۲۸ رويدادهاى زمين و معدن
تعداد بازدید:۱۳۲
مهندس احمدعلى هراتى نيک رئيس هيات عامل سازمان توسعه و نوسازى معادن...

مهندس احمدعلى هراتى نيک رئيس هيات عامل سازمان توسعه و نوسازى معادن و صنايع معدنى معتقد است، در ايران آن گونه که بايد به صنعت آلومينيوم پرداخته نشده است حال آنکه اهميت اقتصادى اين بخش از صنعت کمتر از ساير بخش ها و حتى فولاد نيست. وى ابراز اميدوارى مى کند که طى ۴ سال آينده کشور شاهد يک جهش بى سابقه در بخش توليد شمش آلومينيوم باشد. وى درباره مسائل پيرامون آلومينيوم اراک نيز معتقد است، سازمان در يک سال اخير حداکثر همکارى را با مردم و مسئولان استان مرکزى پيرامون اين مسئله داشته است و شايد بهتر بود که اين همکارى به شکل مناسبى منعکس مى شد. هراتى نيک مى گويد: اصولا در اين مقطع بحث بازسازى ايرالکو مطرح نيست. ما عملا در حال احداث يک کارخانه ديگر هستيم. مشروح اين گفت وگو را در ادامه مى خوانيد:
آقاى هراتى نيک، روند توليد آلومينيوم در ايران نشان مى دهد که در طول ۳ دهه اخير ما سرعت قابل ملاحظه اى در اين بخش نداشته ايم حال آنکه به دليل انرژى فراوان و نيروى متخصص در اين بخش داراى مزيت نسبى هستيم، سازمان توسعه براى جبران اين عقب ماندگى تاريخى چه تدابيرى را در نظر دارد؟
جهت گيرى جديد ايميدرو، ايجاد يک فضاى جديد براى صنعت آلومينيوم است. ايميدرو به دنبال آن است که شرايط را به گونه اى فراهم کند که بخش خصوصى (که در قسمت پايين دستى آلومينيوم مشغول کار است) و ايميدرو بتوانند صنعت آلومينيوم را در ايران به سرعت توسعه دهند. هدف ما اين است که حداقل همپاى همسايگان عرب خود در جنوب باشيم. آلومينيوم امروزه در دنيا فلزى بسيار گرانبها و با ارزش محسوب مى شود. در منطقه خليج فارس در حال حاضر افراد زيادى مشغول سرمايه گذارى در آلومينيوم هستند. بحرين با توليد ۷۵۰ هزار تن و امارات با توليد ۸۵۰ هزار تن (حدود ۳ برابر ايران) به جايگاه مناسبى در اين بخش رسيده اند. شرکت هاى آلبا و دوبال در اين کشورها فعاليت مى کنند. دوبال را من از نزديک ديده ام، کارخانه اى مدرن با نيروگاهى در کنار دريا است. مى دانيد که مصرف انرژى در آلومينيوم بسيار زياد است و حتى بالاتر از فولاد است. اين کارخانه با ۸۵۰ هزار تن توليد بسيار تميز و بدون آلودگى است چرا که روش هاى جديد توليد اصولا بدون آلايندگى است. ما بايد اين ديدگاه را در کشور ايجاد کنيم که توسعه آلومينيوم ضرورى است و در کنار آن رعايت استانداردهاى زيست محيطى هم بايد جدى گرفته شود. ما نياز به مواد اوليه براى توسعه طرح هاى آلومينيوم داريم که متاسفانه اين مواد در ايران فراوان نيستند اما تامين آن در دستور کار قرار گرفته است. ما يک کار اساسى را در گينه دنبال مى کنيم تا از طريق يک شرکت مشترک ايرانى، گينه اى، معدن بوکسيت را در آنجا فعال کنيم و آن را به ايران بياوريم. از آن طرف استحصال پودر آلومينا از بوکسيت را در دستور کار داريم که در حال حاضر براى مکان يابى آن تلاش مى کنيم. مرحله بعد، توليد آلومينيوم است که در اين بخش ما ايرالکو را با ۱۳۰ هزار تن توليد و المهدى را با ۱۱۰ هزار تن توليد داريم. طرح توسعه المهدى چگونه ادامه مى يابد؟
بخش آندسازى ۱۱۰ هزار تنى المهدى هنوز کامل نيست که با برطرف شدن مباحث بين ما و کارخانه فروشنده ماشين آلات، اين مسئله در حال حل شدن است. اين کارخانه در حال حاضر با صددرصد ظرفيت فعال است. فاز ديگر فعاليت المهدى طرح آلومينيوم هرمزآل است به ظرفيت ۱۵۰ هزار تن. قرارداد ۱۱۰ هزار تنى آن بسته شده است و براى افزايش ظرفيت آن به رقم ۱۵۰ هزار تن بايد اقدامات ديگرى صورت بگيرد که به دنبال آن هستيم. فکر مى کنم اين طرح ۳۰ ماهه به پايان برسد به عبارت ديگر تا پايان سال ۸۷ شاهد بهره بردارى از آن خواهيم بود. طرح ديگر توسعه اى ما، ايجاد يک کارخانه آلومينيوم در عسلويه در منطقه لامرد است. ظرفيت اين کارخانه ۲۷۵ هزار تن است و ۴۹ درصد سهام اين کارخانه مربوط به ايميدرو و ۵۱ درصد آن مربوط به شرکت غدير است. قرارداد اين کارخانه بسته شده است و کارهاى بانکى اين طرح نيز در دست اجرا است.
فکر مى کنيد تا پايان برنامه چهارم (سال ۱۳۸۸) ظرفيت توليد آلومينيوم ايران به چه رقمى برسد؟
فکر مى کنم در اين سال به ۶۵۰ هزار تن توليد برسيم البته از ياد نبريد که ما در اراک افزايش ظرفيت نداريم بلکه در آنجا با تعطيلى يک واحد ۱۱۰ هزار تنى و در مقابل آن احداث يک واحد جديد مواجهيم. بنابراين بايد گفت که در واقع در کنار رسيدن به ظرفيت ۶۵۰ هزار تنى، ما يک بازسازى اساسى ۱۱۰ هزار تنى را هم دنبال کرده ايم.
يکى از دلايل اصلى اعتراض به آلومينيوم ايرالکو بحث آلودگى آن است، دليل تاخير در بازسازى ايرالکو را چه مى دانيد؟
ايرالکو کارخانه اى قديمى است و بايد بازسازى آن از سال هاى ۷۰ آغاز مى شد اما به هر دليل اين اتفاق تا سال ۱۳۸۰ رخ نداد و به هرحال آنچه اکنون در حال انجام شدن است، بازسازى ايرالکو نيست بلکه ساخت يک کارخانه جديد است. براى اينکه ما بتوانيم از تکنولوژى جديد استفاده کنيم مجبوريم بسيارى از ماشين آلات کارخانه قديمى را کلا کنار بگذاريم. دقيقا به اندازه يک واحد ۱۱۰ هزار تنى جديد، در حال سرمايه گذارى هستيم. در اين مرحله تقريبا هيچ کدام از ماشين هاى قبلى به درد کارخانه جديد نمى خورند. عمليات اجرايى کارخانه جديد به سرعت در حال اجرا است و قرار است در ۳ فاز به بهره بردارى برسد و من اميدوارم فاز اول اين کار در آذرماه آماده بهره بردارى شود. ما تاکنون ۳۲ ميليارد تومان هزينه ريالى کرده ايم و بخشى از تجهيزات خارجى آن نيز در حال وارد شدن است. طرف قرارداد ما NFC چين است که کارشناسان آن مشغول کار هستند.
توليد در اين فاز چقدر خواهد بود؟
۳۰ هزار تن.
کل پروژه يعنى فازهاى ۲ و ۳ در چه تاريخى به بهره بردارى مى رسند؟
آخر سال ۱۳۸۶ ما شاهد بهره بردارى اين طرح ۱۱۰ هزار تنى هستيم. بحث ما با محيط زيست اراک اين است که اکنون که ما با اين سرعت و به خلاف گذشته با اعتقاد جدى به ساخت کارخانه، در حال کار هستيم، با توجه به مسائل اشتغال کارگرى و کمبود آلومينيوم در بازار (مى دانيد که توقف ديگ هاى توليد در اراک سبب افزايش قيمت آلومينيوم در کشور شده است) محيط زيست بايد مراعات ما را مى کرد و اگرچه حکم قضايى براى بستن ديگ هاى ايرالکو (به مدت هر ۶ ماه ۷۰ ديگ) دارند اما بايد پس از آنکه ۷۰ ديگ را بستند مجددا ۷۰ ديگ ديگر را متوقف نمى کردند چرا که آنها مى دانند ما با تمام توان در حال کار بر روى کارخانه جديد هستيم و نيازى به تنبيه نيست. اين دوستان مى دانند در يک سال اخير که ما در سازمان توسعه مسئوليت قبول کرده ايم به سرعت اولين هدفمان را احداث کارخانه جديد ايرالکو قرار داديم و الان نبايد به خاطر تاخير در گذشته ها، مجازات شويم. بايد ما را به اندازه يک سالى که مسئوليت داشتيم ارزيابى مى کردند و آن وقت مشاهده مى کردند که حتى بيش از آنچه که قول داده بوديم کار را جلو برده ايم. البته بستن ديگ ها سبب نمى شود که ما دلسرد شويم و به هرحال ما کار احداث کارخانه را به سرعت ادامه مى دهيم.
آيا زيان ناشى از تعطيلى ايرالکو را ايميدرو به تنهايى تقبل مى کند و يا آنکه براى هزينه بازسازى کمکى از ساير دستگاه ها خواهيد گرفت؟
خير در ابتدا در سال ۱۳۸۰ قرار بود ايرالکو راسا از محل درآمدهايش به بازسازى اقدام کند و چون اين رقم کم بود اين بازسازى صورت نگرفت. بنابراين ناچار شديم به عنوان سازمان اصلى، اداره کننده مسئله شويم و از منابع داخلى فولاد اقدام کنيم. به همين دليل ما از دوستان اراکى گله داريم چرا که معتقديم ما که در حال حاضر براى جلو رفتن پروژه در حال استفاده از منابع بخش هاى فولاد، مس، معدن و غيره خود هستيم و اين دوستان حسن نيت ما را مى بينند، چرا همکارى بهترى با ما ندارند. ما مى گوييم چرا آن زمان که آلودگى آلومينيوم( در سال هاى دهه ۷۰) در اوج بود کسى اقدام به تعطيلى ديگ ها نکرد اما الان که ما در حال همکارى کامل هستيم اين اقدام صورت مى گيرد.
آقاى مهندس بحث توسعه صنايع انرژى بر (توليد با استفاده از گاز فراوان) به کجا رسيد؟ قرار بود که در قالب چنين تصميماتى صنايعى مانند آلومينيوم توسعه يابند.
وزارت نفت مانند گذشته از اين سياست استقبال نمى کند، البته هنوز کسى رسما چيزى به ما نگفته اما ظاهرا آنها خيلى معتقد نيستند که گاز کشور صرف توسعه صنايع انرژى بر شود. بنابراين ما طرح هاى آلومينيوم، فولاد و مس خود را راسا دنبال مى کنيم.
فکر مى کنم در دهه هاى اخير يکى از دلايل اصلى عقب ماندگى طرح هاى توسعه اى آلومينيوم بحث بودجه بوده است. آيا فکر نمى کنيد که بعدها کمبود بودجه سبب تاخير در اجراى پروژه هاى بزرگ آلومينيوم شود؟
اگر توسعه آلومينيوم را محور قرار دهيم و به اين باور برسيم بايد بودجه آن را تامين کنيم. روش هايى مانند فاينانس، وام، صندوق ذخيره ارزى (اگرچه در پرداخت به شرکت هاى دولتى مشکل دارند) را بايد پيگيرى کنيم. ما در دهه هاى اخير آلومينيوم را به شدت گاز، فولاد و نظاير آن پيگيرى نکرده ايم و اکنون بايد اين اتفاق رخ دهد. در گذشته گمان مى رفت که چون اساس نياز به آلومينيوم جدى نيست بر روى آن سرمايه گذارى نمى شد اما الان ما از اين مرحله گذشته ايم و مى دانيم که توسعه صنعت آلومينيوم ضرورى است. ما در حال حاضر طرح جامع آلومينيوم را تهيه کرده ايم و اين نشان از جديت ما دارد. اين طرح به سازمان مديريت و برنامه ريزى ارسال شده و براى وزير محترم صنايع و معادن نيز ارسال شده است.
اجراى طرح جامع نياز به مصوبه دارد؟
اگر دولت بخواهد طرح جامع را اجرا کند، بايد مصوب شود. اگر کشور به اين باور برسد که آلومينيوم يک کالاى با ارزش استراتژيک است و در حال حاضر ارزش صادراتى بالايى دارد بايد بر روى آن متمرکز شود تا ايران به جايگاهى که لازم است در اين بخش دست يابد. روسيه در حال حاضر با تمرکز بر روى اين صنعت مبدل به قدرت اول آلومينيوم جهان شده است.
طرح جامع آلومينيوم چه افقى را براى توليد اين محصول در ايران ديده است؟
طرح جامع، بيشتر بر روى کليات مسئله و چگونگى تامين مواد اوليه آلومينيوم بحث کرده است. تامين بوکسيت، پودر آلومينا و در نهايت توليد آلومينيوم در آن ديده شده است. به عبارتى لجستيگ قضيه را ديده ايم. بحث استراتژى ها است. مى خواهم بگويم که سازمان توسعه به دنبال آن است که در سال هاى باقى مانده برنامه چهارم، بخش آلومينيوم را به مانند بخش فولاد مورد توجه ويژه قرار دهد. آلومينيوم اگرچه در حال حاضر نيز مصارف گسترده اى دارد اما وضعيت اقتصادى جهان نشان مى دهد که در سال هاى آينده مصرف اين فلز بيشتر نيز مى شود. مصرف آلومينيوم در لوازم خانگى و خودرو مرتب در حال افزايش است. البته ناگفته نماند که سرمايه گذارى در آلومينيوم نيز سنگين است، مثلا اگر براى احداث هر يک تن ظرفيت توليد فولاد ۵۰۰ تا ۷۰۰ دلار سرمايه گذارى لازم باشد براى توليد هر يک تن آلومينيوم، ۳ هزار دلار پول لازم داريم اما از آن طرف ارزش اين محصول نيز حدود ۵ برابر فولاد است. ما تنها براى تکميل و راه اندازى آلومينيوم ۱۱۰ هزار تنى اراک به ۳۵۰ ميليارد تومان پول نياز داريم.

معدن و توسعه

کلید واژه ها: سایر موارد


نظر شما :