طوفان سهمگین دریایی "هاریکین" چیست؟

۱۳ شهریور ۱۳۸۷ | ۰۵:۳۸ کد : ۱۷۹۹۰ رويدادهاى زمين و معدن
تعداد بازدید:۹۸
هاریکین یا گردباد شدید در اقیانوس اطلس شمالی که همه ساله با شدت و ضعف ها....

هاریکین یا گردباد شدید در اقیانوس اطلس شمالی که همه ساله با شدت و ضعف ها و دفعات مختلف منطقه کاراییب و سواحل جنوب شرقی امریکا را در می نوردد، می تواند بادهایی با سرعت بیش از 300کیلومتر در ساعت ایجاد کند.هاریکین چیست؟ - "هاریکین" نام خاصی است که به گردبادهای قوی گرمسیری در اقیانوس اطلس شمالی، شمال شرقی اقیانوس آرام در شرق خط زمان و نیز اقیانوس ارام جنوبی در شرق 160درجه شرقی اطلاق می شود. همین گونه گردباد های دریایی در دیگر نقاط نام های دیگری دارند مثلا " تایفون " در شمال غرب اقیانوس آرام در غرب خط زمان ، "گردباد شدید گرمسیری" ( در جنوب غربی اقیانوس آرام در غرب 160درجه شرقی و یا در اقیانوس هند ر شرق 90درجه شرقی)، "بادهای شدید گردبادی" (در اقیانوس هند شمالی) و گردباد گرمسیری( در جنوب غربی اقیانوس هند). ریشه کلمه "هاریکین ، " هوریکان " Hurican" ، الهه بدی های کاراییب است که این کلمه نیز خود از نام یک الهه قوم مایا به نام "هوراکان Hurakan" گرفته شده است. به اعتقاد قوم منقرض شده مایا، هوراکان ، که یکی از خدایان آفریننده است، نفس تندش را به آبهای متلاطم دمید و باعث بیرون آمدن زمین خشک از زیر آب شد و بوسیله یک طوفان و سیل عظیم، انسان های جنگلی را نابود کرد. -هاریکین چگونه پدید می آید؟ هاریکین در هوای گرم و مرطوب شکل می گیرد اما عوامل فراوانی باید دست به دست هم دهند تا یک هاریکین شکل بگیرد. دانشمندان نمی دانند چرا باید همه این عوامل برای به وجود آمدن یک هاریکین وجود داشته باشد اما می دانند که این عوامل بسیار مهم هستند. یک مطالعه نشان داد از 608 شرایطی که می توانست طوفانزا باشد، فقط 50مورد به هاریکین تبدیل شد. یک عامل مهم در به وجود آمدن هاریکین، ایجاد یک منطقه کم فشار روی سطح وسیعی از آب گرم است. هوایی که به سمت مرکز منطقه کم فشار مکیده می شود، در نتیجه اثر "کوریولیس Coriolis" انحنا پیدا می کند. و به این ترتیب است که در هاریکین، هوا به صورت چرخشی به حرکت درمی آید. حرارتی که زمان فشرده شدن آب ایجاد می شود، موجب گرم شدن هوا در بخش فوقانی و افزایش فشار می شود. به دلیل وجود ناحیه پرفشار، هوا در بخش مرکزی یا ‌"چشم" هاریکین مطلوب است. این وضعیت سرآغاز یک مکانیسم بازخورد است که تا زمانی که آب گرم وجود داشته باشد و هاریکین از آن انرژی بگیرد، آن را پیوسته تشدید می کند. زمانی که هاریکین از روی زمین عبور می کند، بخش اعظمی از انرژی حاصل از اقیانوس، دیگر در کار نیست و دیگر بازخورد، طوفان را تشدید نمی کند. هاریکین همچنان که به حرکت خود در روی زمین ادامه می دهد، رفته رفته انرژی از دست می دهد و در نهایت از بین می رود. - طبقه بندی هاریکین ها طبق اعلام مرکز ملی هاریکین در امریکا ، هاریکین "گوستاو" که به سمت سواحل خلیج مکزیک در حرکت است به احتمال کم قبل از فرو ریختن باران ، به طوفان درجه 5 تبدیل می شود. به این ترتیب می تواند سرعت باد در آن از حدود 250کیلومتر در ساعت تجاوز کند. در طبقه بندی هاریکین ها درجه 6 وجود ندارد شاید به این دلیل که زمانی که هاریکین به درجه 5برسد نیز اوضاع حقیقتا بد و خطرناک است. دانشمندان می گویند در مقیاس "سفیر-سیمپسون" برای درجه بندی هاریکین ها، روی کاغذ نهایتی در نظر گرفته نشده است اما در تئوری، بادهای شدید یک هاریکین می تواند کل این مقیاس را از بین ببرد. در هاریکین درجه یک، سرعت باد حدود 120تا150 کیلومتر در ساعت است اما در هاریکین درجه 5 سرعت باد تا حدود 250کیلومتر در ساعت یا بیشتر می رسد. محاسبه از روی برون یابی یا استقرا نشان می دهد که اگر یک هاریکین درجه 6به وجود آید، سرعت باد در آن در حدود 221 تا 314کیلومتر در ساعت خواهد بود. -گرم شدن زمین باعث تشدید طوفانها می شود در سال 2005 در هاریکین "ویلما" حداکثر سرعت باد به حدود 220کیلومتر در ساعت رسید. شماری از دانشمندان معتقدند با روند گرمتر شدن هوای زمین و با توجه به این که گرمای آب انرژی لازم برای طوفان های دریایی را فراهم می کند، هاریکین ها در آینده شدت بیشتری خواهند یافت. اما قوانین فیزیکی می گویند که باید برای این سرعت محدودیتی وجود داشته باشد. با توجه به شرایط اقیانوسی و جوی امروز کره زمین، این حداکثر بالقوه برای شدت باد در هاریکین حدود 306کیلومتر در ساعت است. "کری امانوئل" اقلیم شناس ام آی تی (موسسه تکنولوژی ماساچوست) در سال 1998با محاسبات خود این حداکثر را تعیین کرده است.. با اینحال این حداکثر، مطلق نیست و در نتیجه تغییرات اقلیمی می تواند تغییر کند. ولی دانشمندان در مورد این حداکثر اتفاق نظر ندارند. امانوئل و دیگر دانشمندان پیش بینی کرده اند که سرعت باد ( شامل حداکثر سرعت باد) به ازای افزایش یک درجه سلسیوس در دمای اقیانوس های گرمسیری، باید حدود 5درصد افزایش پیدا کند. اما کریس لندسی ، هواشناسی که در مرکز ملی هاریکین فعالیت دارد با این نظر موافق نیست. بعد از هاریکین "ویلما" لندسی گفت حتی در بدترین شرایط ممکن از لحاظ گرم شدن هوا یعنی در شرایطی که دمای کره زمین یک تا شش درجه سلسیوس بیشتر شود، تا پایان قرن بیست و یکم بطور کلی فقط پنج درصد می تواند به شدت بادهای هاریکین افزوده شود. این بدان معناست که بعید است در یک هاریکین سرعت باد از 320 کیلومتر در ساعت تجاوز کند. - سرعت باد حد و مرزی دارد؟ طبق اعلام کمیسیون اقلیم شناسی سازمان جهانی هواشناسی در سال 1961، در طوفان نانسی که در شمال غرب اقیانوس ارام اتفاق افتاد، حداکثر سرعت باد به 346کیلومتر در ساعت رسید که این سرعت بی سابقه، رکورد شدید ترین وضعیت هوایی و اقلیمی را شکست. (قبلا هم اشاره شد که طوفان همان هاریکین است اما در یک منطقه دیگر). رکوردهایی در مورد سرعت باد در جهان به ثبت رسیده که از تمامی حداکثرهای ثبت شده در مورد تمامی هاریکین ها فراتر می رود. سریع ترین باد "معمولی" که شمار زیادی از کارشناسان در مورد آن اتفاق نظر دارند و آن را تایید می کنند، بادی با سرعت حدود 370کیلومتر در ساعت است که در 12آوریل سال 1934 "ماونت واشینگتن" در ایالت نیوهمپشایر را در نوردید. در گردبادی که در ماه مه سال 1999در اوکلاهما پدید آمد، محققان سرعت باد را حدود 512کیلومتر در ساعت تخمین زدند.


نظر شما :