آتشفشانهای ایران

۲۷ تیر ۱۳۸۴ | ۱۳:۲۹ کد : ۳۳۲۳ رويدادهاى زمين و معدن
تعداد بازدید:۷۲
آتشفشان نیمه‌‌فعال بزمان در 115 کیلومتری شمال غرب ایرانشهر و 120 کیلومتری غرب خاش در ارتفاع...

آتشفشان نیمه‌‌فعال بزمان در 115 کیلومتری شمال غرب ایرانشهر و 120 کیلومتری غرب خاش در ارتفاع 3490 متری از سطح دریا واقع شده است. مخروط آن از انواع استراتو ولکان بوده و از تناوبی از پونس، گدازه و برش در طول کواترنر ایجاد گردیده است در اطراف قله‌های اصلی چندین مخروط کوچک از جنس گدازه‌های بازالتی واقع شده است. سنگهای شناخته شده از گدازه‌های اسیدی در دامنه شرقی عبارتند از آندزیت و داسیت . قطر دهانه بلندترین قله به حدود 5000 متر می‌رسد. وجود چشمه‌های آب گرم و گازهای خروجی که سبب تغییر رنگ سنگها و توفهای موجود در قله شده آن را یک آتشفشان نیمه فعال معرفی می‌کند.<?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" />

دماوند

دماوند بلندترین قله از رشته کوه‌های البرز با ارتفاع 5670 متری از سطح دریاست که در شمال شهر تهران واقع گردیده. آتشفشان دماوند از نوع استرومبولی با مخروطی مطبق و دهانه‌ای به قطر 400 متر است که در بخش مرکزی دهانه آن دریاچه‌ای پوشیده از یخ وجود دارد.این قله در اثر یک فعالیت عظیم در حدود 100000 سال قبل (هولوسن) ساخته شده و در اواخر کواترنر آخرین فعالیت خود را انجام داده. وجود چشمه‌های گوگردی و آب گرم مانند چشمه‌های آب گرم هراز، آب‌اسک و ... حکایت از گرمای درونی زمین در این منطقه دارد و آن را یک آتشفشان نیمه فعال معرفی می‌کند.کوه دماوند آتشفشانی است مختلط که جریان گدازه‌های آن مقدار زیادی پونس، توف، رسوبات لاهار و .... بر جای گذارده است. در دامنه غربی این کوه دریاچه طبیعی و زیبای لار که در اثر بسته شدن مسیر رودخانه توسط گدازه‌های خارج شده از دماوند ایجاد گردیده قابل ملاحظه است.

 سبلان

این آتشفشان نقطه‌ای با مخروط استراتوولکان در ارتفاع 4800 متری از سطح دریا در غرب شهرستان اردبیل واقع گردیده این کوه از سه مخروط که در امتداد یکدیگر قرار گرفته‌اند تشکیل یافته است. گسترش وسیع گدازه (سطحی در حدود 1300 کیلومترمربع) حکایت از انفجار عظیم و خروج حجم بسیار زیاد گدازه دارد. از نظر زمین‌شناسی منطقه سبلان بر روی هورست بزرگ الیگوسن بنا شده و فعالیت آن از ائوسن آغاز گردیده است. در حال حاضر تنها گواه فعالیت این آتشفشان چشمه‌های آب گرم و گوگردی متعدد مربوط به پدیده‌های پس از آتشفشان است. در قاعده بلندترین قله سبلان دریاچه کوچکی وجود دارد.

سهند

از 12 مخروط با فاصله چند کیلومتری از هم تشکیل شده است. سهند ارتفاعی در حدود 3600 متر داشته و در جنوب شرقی شهر تبریز واقع شده است. مخروط پهن آن از توف و خاکستر تشکیل گردیده، حجم زیاد خاکستر و قطعات پونس که در مناطق بسیار دورتر نیز پراکنده شده بیانگر انفجارات شدید این کوه است که احتمالاً در مدفون کردن پستانداران حوالی مراغه بی‌تأثیر نبوده است (درویش‌زاده‌ـ سال ) ترکیب گدازه‌های سهند بیشتر از نوع ریولیت‌، داسیت‌ و آندزیت است. فعالیت این آتش‌فشان در اوایل کواترنر صورت گرفته و امروزه در مرحله آرامش نسبی به سر می‌برد.

 تفتان

آتشفشان نیمه فعال؟ از نوع استراتوولکان با ارتفاع 4050 متری از سطح دریا و بلندترین قله کوههای بلوچستان است که در نزدیکی شهر خاش قرار دارد. ساختمان اصلی آن از دو کوه متصل به هم تشکیل شده است. جنس گدازه‌های تفتان آندزیتی است. وجود چشمه‌های متعدد گوگردی در اطراف این کوه و خروج گازهای متعدد از بلندترین قله آن منظره یک آتشفشان فعال را به خوبی نشان می‌دهد.در طی سالهای 1349 و 1350 شمسی خروج مواد مذاب از تفتان گزارش شده است.

محسن مظفری افشار


کلید واژه ها: سایر موارد


نظر شما :