پروژه اکتشاف رسوبات آبراهه ای برگه 1:50.000 ماژان
تایید شده وبه عنوان گزارش منتخب انتخاب گردیده است.
محدوده اکتشافی بیرجند 3 با مساحتی در حدود 625 کیلومتر مربع بخشي از ورقه یک دویست و پنجاه هزارم بیرجند و در جنوب باختر برگه یک صدهزارم بیرجند قرار گرفته است. اين محدوده در شمال شرق کشور ايران و در محدوده جغرافيايي 32.5 تا 32.75 عرض شمالي و 59 تا 59.125 طول خاوري قرار گرفته است. محدوده اکتشافی 1:50000 ماژان از نقطه نظر جایگاه ساختاری رسوبی ايران جزء زون بلوک لوت محسوب مي شود. افیولیت ها و آمیزه های رنگین، رسوبات نوع فیلیشی و سنگ های آتش فشانی گدازه و آذرآوری جوانتر از افیولیت ها سه مجموعه سنگی موجود در منطقه مورد بررسی است. هدف از انجام اين پروژه بررسي ناهنجاري های عناصر کانسارسازی چون طلا، مس، سرب و روی و نیز عناصر پاراژنز آن و بررسی ارتباط ناهنجاري هاي ژئوشيميائي با زون هاي دگرساني در ناحيه اكتشافي، تعيين نوع و نحوه پراكنش اين فلزات در سنگ هاي رخنمون یافته در منطقه مورد مطالعه بوده است. در ژئوشیمی اکتشافی سه بخش مهم و اساسی وجود دارد که شامل نمونه برداری، تجزیه نمونه ها و تفسیر نتایج می باشد. نظر به تشخیص ناهنجاری های واقعی و تمیز انواع مرتبط به نهشته های کانساری، لازم است تا جزء ثابتی از رسوبات آبراهه ای (جزء 80 - مش) و یا کانی سنگین (جزء 20- مش) مورد آزمایش قرار گیرد. در اين مرحله (پيجويي) تعـداد 203 نمونـه رسـوب آبراهـه اي، 57 نمونـه كـاني سـنگين و 42 نمونـه سنگي(مينراليزه) جهت بررسی های آزمایشگاهی برداشت شده است.
جهت مطالعه نمونه های رسوبات آبراهه ای ابتدا به بررسی و محاسبه خطای آنالیزی بر روی داده های حاصل از آزمایش های ژئوشیمیایی انجام شده بر روی نمونه ها پرداخته شد. سپس این داده ها توسط آمار کلاسیک تک متغیره، بررسی همبستگی های دو متغیره و بررسی های آماری چند متغیره مورد پردازش و تحلیل قرار گرفتند. در ادامه نقشه های ناهنجاری عناصر و نقشه های حاصل از آنالیز فاکتوری ترسیم گردید. محدوده مورد مطالعه برای عناصر طلا، مس، کرومیت، نیکل و منیزیت در نمونه های رسوب آبراهه ای ناهنجاری نشان داد.
نمونه های کانی سنگین پس از لاوک شویی، برموفرم گیری و مگنتیت گیری آماده سازی شدند. سپس این نمونه ها در زیر میکروسکوپ دو چشمی مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج مطالعات کانی سنگین، بیانگر حضور حداکثری 27 ذره مس آزاد، مالاکیت، بورنیت، 18 ذره سینابر و یک ذره طلا در منطقه مورد مطالعه بود. از 51 نمونه کانی سنگین برداشت شده در مرحله اول از 1 تا 27 ذره مس آزاد وجود داشته است به عبارتی در 84 درصد نمونه های برداشت شده مس آزاد گزارش شده است.
در نهایت با تلفیق لایه های ژئوشیمیایی و کانی سنگین با سایر لایه های اطلاعاتی پردازش شده در مراحل قبل 10 محدوده ناهنجار جهت کنترل صحرایی و برداشت نمونه های کنترلی مشخص گردید. در نتیجه از میان این 10 محدوده ناهنجار، دو محدوده به مساحت 78/10 کیلومتر مربع برای عناصر Au, As, Sb, Ag, Cr جهت ادامه عملیات اکتشافی در فاز بعدی معرفی گردید. در محدوده شماره 1 میزان طلا تا ppb 382، آنتیموان ppm 22 و آرسنیک ppm 498 گزارش شده است. قابل ذکر است که آلتراسیون های سیلیسی، آرژیلیتی و گاهاً پروپیلیتیکی در این منطقه قابل مشاهده است. غالب این محدوده رگه ها و پچ های سیلیسی بسیار فراوانی تشکیل داده که فاقد کانه سازی بوده اما به سبب وسعت بسیار زیاد آن به عنوان یک محدوده ای با ماده معدنی سیلیس معرفی می گردد. در محدوده شماره 4 که عمدتاً از توف و توف های برشی و آگلومرا که در بعضی از نمونه های مینرالیزه به نظر کانی سازی آهن و غنی شدگی عناصر نادر خاکی رخ داده باشد.