مسائل آب و هوایی و خشکسالی عامل وقوع گرد و غبار در کشور

مدیر مرکز ملی پایش طوفان شن در دومین کنگره بین‌المللی علوم‌زمین مسائل آب و هوایی و خشکسالی را عامل وقوع گرد و غبار در کشور عنوان...

ضیاالدین شعاعی، با بیان اینکه طی روزهای اخیر گرد و غبار عراق در بیشتر نقاط ایران و حتی در مناطقی از تهران و سمنان مشاهده شد، افزود: پدیده گرد و غبار به طور جدی در کشور در حال پیگیری و بررسی است که البته باید موضوع گرد و غبار و طوفان‌های شن را به لحاظ تفاوت در فرایند تشکیل و وقوع از هم تفکیک داد.

وی حرکت ذرات با درصد مشخص را به عنوان مهم‌ترین عامل بروز طوفان‌های شن عنوان کرد و گفت: مسائل آب و هوایی و شرایط مساعد زمین باعث وقوع گرد و غبار در کشور می‌شود که بر همین اساس مرکز ملی پایش طوفان شن بررسی این موضوع را در دستور کار خود قرار داده است.

مدیر مرکز ملی پایش طوفان شن ضمن استناد به آمارهای موجود با بیان این‌که روزهای غبار طی سا‌های گذشته 20 الی 30 روز بوده، تصریح کرد: متاسفانه این روند طی سال‌های اخیر در حال افزایش است و به 102 روز در سال رسیده و به یک معضل اجتماعی تبدیل شده است.

شعاعی گرد و غبار ناشی از کشورهای اردن، سوریه، عراق و عربستان را به عنوان مهم‌ترین منشا گرد و غبار خارجی ایران عنوان کرد و گفت: شرق سوریه، شرق اردن، غرب و مرکز عراق، بین‌النهرین، مرکز و غرب عربستان منشا خارجی گرد و غبار ایران است و در جنوب کشور نیز بوشهر، هرمزگان، اهواز و در غرب هم سوسنگرد، چادگان، سیستان و بلوچستان نیز غبار داخلی کشور را ایجاد می‌کند.

وی ضمن اشاره به بادهای 120 روزه سیستان و بلوچستان و خشکی دریاچه هامون که بروز گرد و غبار در کشور را افزایش می‌دهد، تصریح کرد: دریاچه آرال نیز به تازگی به عنوان یک معضل برای افزایش گرد و غبار در ایران مطرح است به حدی که بخش‌هایی از استان‌های گلستان و مازندران تحت تاثیر اثرات غبار دریاچه آرال قرار گرفته است.

مدیر مرکز ملی پایش طوفان شن خشکسالی موجود را که 23 سال گریبانگیر کشور است را به عنوان مهم‌ترین عامل بروز گرد و غبار در طوفان‌های شن در کشور عنوان کرد و گفت: طی 18 سال کمترین میزان بارش متوسط را بر اساس استانداردهای جهانی داشتیم که همین عمر خشکسالی در کشور را افزایش می‌دهد.

شعاعی مدیریت نادرست آب، خشکی تالاب‌های کشور، مصرف نادرست ذخایر آب در کشاورزی را به عنوان مهم‌ترین عامل کاهش منابع آب کشور یاد کرد و افزود: متاسفانه در حال حاضر 94 درصد تالاب‌های بین‌النهرین خشک شده که دلیل این امر وجود سدهای ترکیه روی دجله و فرات و کاهش سطح آب زیرزمینی در این منطقه است.

وی ضمن اشاره به ابلاغیه مقام معظم رهبری مبنی بر مقابله با پدیده گرد و غبار و تشکیل ستاد مبارزه با این پدیده در کشور خاطرنشان کرد: در حال حاضر مرکز ملی پایش طوفان شن در سازمان محیط زیست تاسیس در حال فعالیت است و در صدد هستیم تا پ‍ژوهش‌های موجود را به صورت سند در آورده تا دستگاه‌ها موظف به انجام دستورات متعهده شوند.

این مقام مسئول با بیان این‌که مطالعات و منشایابی در بیشتر استان‌های کشور انجام شده، تصریح کرد: این مطالعات با کمک سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات‌معدنی کشور، سازمان هواشناسی، پژوهشکده جهاد کشاورزی و مدیریت منابع کشور انجام شده که به صورت سند به زودی به دستگاه‌های موظف ابلاغ خواهد شد.

خبر مرضیه کاظمی