استقرار سامانه پایش در دریاها امری ضروری است

رییس مرکز ملی اقیانوس شناسی گفت: جلوگیری از بروز هر گونه پدیده زیست محیطی...

رییس مرکز ملی اقیانوس شناسی گفت: جلوگیری از بروز هر گونه پدیده زیست محیطی نیازمند استقرار سامانه پایش و کنترل در دریاهاست. وحید چگینی در خصوص آخرین وضعیت پدیده کشند قرمز گفت: بررسی تصاویر ماهواره ای نشان می دهد تا حد زیادی از میزان پوشش این پدیده در مناطق درگیر کاسته شده است.وی گفت: تصاویر سنجش از راه دور نیز نشان از کاهش پدیده کشند قرمز در مناطق جنوبی کشور دارد.پدیده کشندقرمز یا شکوفایی جلبکی از اواخر شهریور ماه در منطقه جنوب و جنوب شرقی جزیره قشم و بخشی از سواحل خلیج فارس از جمله بندر عباس به تناوب ، در ابعاد مختلف در قسمت‌های زیادی مشاهده شده است.چگینی یکی از علل کاهش حجم این پدیده ناشی از مصرف مواد مغذی توسط فیتو پلانکتون ها دانست و گفت: حجم گسترده این پدیده در ابتدا سبب کاهش مواد مغذی شد و طوفانهای متعدد کشورهای حاشیه خلیج فارس و دمای آب نیز در کاهش آن بی تاثیر نبوده است.رییس مرکز ملی اقیانوس شناسی با اشاره به نزدیک شدن فصل تابستان و امکان افزایش این پدیده گفت: نزدیک شدن فصل تابستان و دمای آب ممکن است باعث تشدید این پدیده مخرب شود.این مسئول مرکز اقیانوس شناسی گفت: برخورد اخیر یک زیردریایی آمریکایی با یک کشتی جنگی این کشور در تنگه هرمز سبب شد مقادیر زیادی مواد نفتی به داخل آبهای این منطقه نفوذ کند که خود برای تشدید پدیده کشند قرمز خطر آفرین است.زیر دریایی هسته ای آمریکا، روز جمعه 20 مارس ( اول فروردین ماه) با خودروی زرهی آبی- خاکی USS New Orlean این کشور برخورد کرد که در بر اثر آن، مخزن سوخت خودرو زرهی آبی خاکی دچار آسیب شد و 90 هزار لیتر گازوییل سطح آب را پوشاند.چگینی خاطر نشان کرد: کاسته شدن از حجم این پدیده بر اساس تصاویر ماهواره ای بدان معنی نیست که از بین رفته و باید آن رها کنیم بلکه باید تحقیقات بیشتری در این زمینه انجام دهیم .این کارشناس افزود: با توجه به اینکه کشور در مقابل وقوع پدیده های دریایی نظیر سونامی ، طوفانهای حاره ای و جریان های شکافنده تقریبا بی دفاع است، لذا استقرار سامانه پایش، نمونه گیری های محلی و اندازه گیری دمای آب و بررسی جلبک ها ، مشاهده تصاویر منظم ماهواره ای و گشت های مرتب دریایی امری ضروری محسوب می شود.وی گفت: پایش فیتوپلانکتون و آب‌شناسی آب‌های ساحلی خلیج فارس امری ضروری است تا از مرگ و میر بیشتر موجودات دریایی جلوگیری شود.پدیده کشند قرمز پدیده خارق العاده ای نیست که نتوان آن را مهار کرد و با استفاده از شاخصهای دمای سطحی آب ، و میزان کلروفیل ََa َمی توان وقوع آن را هشدار داد.وی در خصوص نتایح تحقیقات کارشناسان در مورد سمی یا غیر سمی بودن پدیده کشند قرمز و تاثیر آن بر آبزیان و نگرانی مردم از مصرف غذاهای دریایی گفت: بر اساس تحقیقات محققان سازمان محیط زیست و شیلات کشور این پدیده سمی نبوده و فرد یا افرادی که بر اثر مصرف آبزیان دچار نوعی بیماری شده باشند گزارش نشده است.وی گفت: نوع فیتوپلانکتونهایی که تاکنون شناسایی شده سمی نیست، اما برای افرادی که دچار آلرژی و حساسیتهای پوستی هستند، ایجاد مشکل می کند زیرا ممکن است در صورتی که این افراد داخل آب بروند پوستشان حساسیت نشان دهد.چگینی تاکید کرد: البته باید سازمان دامپزشکی و ادارات بهداشت منطقه نظارت کامل بر همه امور به ویژه فروش ماهیان مرده در بازار داشته باشند تا مشکلی ایجاد نشود.رییس مرکز ملی اقیانوس شناسی خسارات ناشی از بروز این پدیده را در حد بالا توصیف کرد و خاطر نشان نمود: وقوع پدیده کشند قرمز باعث مرگ و میر مرجان ها ، آبزیان و ماهیان تزئینی زیادی شده و صیادان با مشکل صید ماهی روبه رو خواهند شد.به گفته وی، این پدیده مشکلات اقتصادی از قبیل عدم فروش محصولات دریایی، عدم استفاده از آبزیان در رستوران‌ها و کاهش اکوتوریست‌ را در پی خواهد داشت .بر اساس آخرین آمارهایی که سازمان شیلات کل کشور منتشر کرده است، تاکنون 30 تن ماهی در اثر شکوفایی جلبک قرمز تلف شده‌اند. این آمار تنها به ماهی‌های شیلاتی اختصاص دارد و آبزیانی مانند خیارها و کرم‌های دریایی، لاک پشت‌ها و غیره را شامل نمی‌شود.وقوع این پدیده در این آب‌ها در نوع خود و ماندگاری آن بی‌نظیر است، زیرا از سال 1369 تاکنون کشندهایی که در این آب‌ها رخ داده تا این اندازه سبب مرگ و میر ماهیان مرجانی و شیلاتی نشده و مدت زمان و وسعت آنها تاکنون تا این اندازه حائز اهمیت نبوده است.وی در توضیح دلایل شکوفایی جلبک‌ها به خبرنگار ایرنا گفت: اگرچه در تحقیقات انجام شده در مورد علل بروز این پدیده نتایج قطعی به دست نیامده، اما افزایش مواد مغذی، ورود پساب‌های صنعتی، ضایعات استخرهای پرورش ماهی و غیره از دلایل اصلی بروز این پدیده است.رییس مرکز ملی اقیانوس‌شناسی در خصوص راهکارهای مقابله با کشند قرمز گفت: برای مقابله با کشند قرمز نباید عجله کرد بلکه باید راه‌های مقابله و آثار مخرب زیست محیطی آن‌ را مورد بررسی قرار داد.به گفته چگینی راههای مختلفی برای مقابله با این پدیده پیشنهاد شده است که می توان به پاشیدن خاک رس بدون سولفات در خلیج فارس اشاره کرد؛ اگر چه این روش با رشد جلبک‌ها مقابله می‌کند، اما سبب مرگ مرجان‌ها می شود.وی خاطرنشان کرد: استفاده از روش‌های بیولوژیکی برای مقابله با این پدیده، نیز می‌تواند آثار تخریبی زیادی در خلیج فارس به جای بگذارد؛ به همین دلیل استفاده از روش‌های مقابله با این پدیده باید با مطالعه دقیق تر انجام شود.چگینی با اشاره به این‌ که زمان زیادی از ظهور این پدیده در آب‌های ایران می‌گذرد، گفت: اگر چه برای مقابله با این پدیده به موقع اقدام نشده و زمان را از دست داده‌ایم، اما نباید تصمیمات عجولانه گرفته شود، چرا که تصمیمات نادرست می‌تواند عوارض جبران ناپذیری بر جای بگذارد.کشند قرمز یا شکوفایی جلبکی پدیده ای طبیعی است که بر اثر نوعی جلبک میکروسکوپی به وجود می آید. این موجود زنده در برخی موارد سمی تولید می کند که بر بخش مرکزی دستگاه عصبی ماهیان تاثیر گذاشته و با فلج کردن دستگاه تنفسی آنها ، مرگ ماهیان را به دنبال دارد.کشند قرمز (RED TIDE) بر خلاف نام معمول آن به هر گونه تغییر رنگ در آب دریاها می‌گویند. به طوری که شکوفایی جلبکی یکی از رخدادهای شایع در زیست بوم های دریایی است که بر اثر آن رشد یکی از گونه‌های آبزیان شدت می‌گیرد و حیات دیگر آبزیان را با خطر نابودی مواجه می‌کند. این تغییر ممکن است در جلبک‌ها، عروس‌های دریایی یا دیگر آبزیان نیز پدید آید.پدیده کشند قرمز از شهریور ماه سال گذشته در آبهای جنوبی کشور آغاز شده و در برخی مناطق نیز وجود دارد. ایرنا