مدلی برای تخمین هزینه عملیات تولیدی در معادن روباز
دانشجوی کارشناسی ارشد استخراج معدن دانشگاه تربیت مدرس طی پژوهشی مدلی....
دانشجوی کارشناسی ارشد استخراج معدن دانشگاه تربیت مدرس طی پژوهشی مدلی برای تخمین هزینههای ماشینآلات عملیات تولیدی در معادن روباز ارائه کرد. هزینههای سرمایهای و عملیاتی از عوامل موثر در امکانسنجی پروژههای معدنی هستند. عملیات معدنکاری روباز به چهار بخش چالزنی، آتشباری، بارگیری و باربری تقسیم میشود.مهندس علی لشگری ضمن بیان این مطلب گفت: هزینههای بارگیری و باربری بیش از نیمی از هزینههای عملیاتی در معادن روباز را به خود اختصاص میدهند. از این رو انتخاب صحیح ناوگان ترابری از اهمیت ویژهای برخوردار است. وی افزود: انتخاب ناوگان ترابری شامل سه فعالیت انتخاب نوع ناوگان، انتخاب مدل ماشینآلات و انتخاب تعداد آنهاست. ناوگان شاول و کامیون متداولترین ناوگان ترابری در معادن روباز است. از این رو در این پژوهش با فرض استفاده از شاول و تراک، به انتخاب نوع و اندازه هر یک از ماشینآلات پرداخته شد. این انتخاب با استفاده از مدلسازی غیر خطی ریاضی و با در نظر گرفتن تابع هدف کمینهسازی قیمت تمام شده هر ساعت عملیات بارگیری و باربری انجام شد. لشگری در ادامه به تشریح مدل ارائه شده پرداخت و گفت: در مدل مذکور فرض بر همگن بودن ناوگان ترابری (یکسان بودن مدل تمام شاولهای انتخاب شده و استفاده از یک نوع کامیون) است. چهار متغیر موجود در مدل، اندازه و تعداد شاولها و کامیونهای مورد نیاز هستند و در مجموع 9 محدودیت مختلف بر مدل مساله حاکم است. همچنین کاربرد مدل ایجاد شده در یک معدن فرضی مورد بررسی قرار گرفت. تا حد امکان سعی شد متغیرهای دیگر موثر بر این انتخاب به صورت توابعی ریاضی از چهار متغیر اصلی بیان شوند. ازاین رو باید متغیرهایی چون هزینههای سرمایهای و عملیاتی هر یک از ماشینآلات به صورت توابعی از ظرفیت آنها بیان شوند. وی افزود: به این منظور مدلی برای تخمین هزینههای سرمایهای، عملیاتی و اجزای هزینههای عملیاتی ماشینآلات متداول بارگیری و باربری، شامل شاول کابلی، شاول هیدرولیکی، لودر چرخ لاستیکی، کج بیل و کامیون معدنی یکپارچه ارائه شد. این مدل شامل توابع از نوع یک متغیره نمایی و چند متغیره خطی است. به دلیل وجود همخطی قابل توجه بین متغیرهای مستقل، پیش از انجام تحلیل چند متغیره از روش آنالیز اجزای اصلی برای رفع این همخطی استفاده شد. لشگری در پایان تاکید کرد: مقایسه مقادیر تخمین زده شده توسط مدل و مقادیر واقعی بیانگر خطایی کمتر از 10 درصد در اکثر روابط چند متغیره است که نشان میدهد از این مدل میتوان برای تخمین هزینههای سرمایهای، عملیاتی و اجزای هزینه عملیاتی در مراحل پیش امکانسنجی و امکانسنجی پروژه استفاده کرد. گفتنی است این پژوهش با راهنمایی دکتر احمدرضا صیادی عضو هیات علمی دانشگاه انجام شد.